Наша ёлка (Беҙҙең шыршы)
Лексика о новогодней ёлке: украшения, игрушки, огоньки и праздничное настроение
Наша ёлка (Беҙҙең шыршы)
Введение
Ёлка — главный символ Нового года. Вокруг неё собирается вся семья, её украшают игрушками и огоньками. В этом уроке ты выучишь слова о ёлке, её украшениях и празднике вокруг неё.
Шыршы [шыршы] — ёлка. Ағас [ағас] — дерево. Беҙҙең шыршы [беҙҙең шыршы] — наша ёлка. Слово «беҙҙең» означает «наш».
Ёлка и её части
Начнём со слов о самой ёлке.
| Слово | Перевод | Произношение |
|---|---|---|
| Шыршы | Ёлка | [шыршы] |
| Ағас | Дерево | [ағас] |
| Ботаҡ | Ветка | [ботаҡ] |
| Энә | Иголка (хвоя) | [энә] |
| Башы | Верхушка | [башы] |
| Йәшел | Зелёный | [йәшел] |
Примеры употребления:
- Шыршы йәшел ағас (Ёлка — зелёное дерево)
- Шыршының ботаҡтарында уйынсыҡтар (На ветках ёлки игрушки)
- Шыршы башында йондоҙ (На верхушке ёлки звезда)
📌 Важно: Слово «энә» означает и иголку (для шитья), и хвою ёлки. У ёлки вместо листьев — «энәләр» (иголки).
Украшения ёлки
Слова об украшениях.
| Слово | Перевод | Произношение |
|---|---|---|
| Уйынсыҡ | Игрушка | [уйынсыҡ] |
| Шар | Шар | [шар] |
| Йондоҙ | Звезда | [йондоҙ] |
| Уттар | Огоньки | [уттар] |
| Балсыҡ | Мишура | [балсыҡ] |
| Биҙәргә | Украшать | [биҙәргә] |
Об украшениях:
- Шыршыла матур шарҙар (На ёлке красивые шары)
- Уттар яна (Огоньки горят)
- Беҙ шыршыны биҙәбеҙ (Мы украшаем ёлку)
⚠️ Не путай: «Балсыҡ» в башкирском языке означает и «мишура» (ёлочное украшение), и «глина». Контекст подскажет значение: «шыршы балсығы» — ёлочная мишура, «балсыҡтан эшләнгән» — сделанный из глины.
Цвета ёлки
Цвета украшений помогут описать ёлку.
| Слово | Перевод | Произношение |
|---|---|---|
| Йәшел | Зелёный | [йәшел] |
| Ҡыҙыл | Красный | [ҡыҙыл] |
| Алтын | Золотой | [алтын] |
| Көмөш | Серебряный | [көмөш] |
| Аҡ | Белый | [аҡ] |
| Зәңгәр | Голубой | [зәңгәр] |
| Һары | Жёлтый | [һары] |
Цвета:
- Ҡыҙыл шар (Красный шар)
- Алтын йондоҙ (Золотая звезда)
- Аҡ ҡар (Белый снег)
- Зәңгәр уттар (Голубые огоньки)
Вокруг ёлки
Что происходит вокруг ёлки на празднике.
| Слово | Перевод | Произношение |
|---|---|---|
| Шыршы янында | Возле ёлки | [шыршы янында] |
| Йоморо бейеү | Хоровод | [йоморо бейеү] |
| Бүләк | Подарок | [бүләк] |
| Ҡыш бабай | Дед Мороз | [ҡыш бабай] |
| Ҡарһылыу | Снегурочка | [ҡарһылыу] |
Вокруг ёлки:
- Балалар шыршы янында йоморо бейей (Дети водят хоровод возле ёлки)
- Ҡыш бабай бүләк бирә (Дед Мороз дарит подарок)
- Ҡарһылыу йыр йырлай (Снегурочка поёт песню)
Пример диалога
Диалог о ёлке.
Диалог — наша ёлка
- Айгөл, һеҙҙең шыршы ҡайҙа? (Айгуль, где ваша ёлка?)
- Беҙҙең шыршы өйҙә, бүлмәлә. (Наша ёлка дома, в комнате.)
- Ул нисек биҙәлгән? (Как она украшена?)
- Шыршыла ҡыҙыл шарҙар, алтын йондоҙ һәм уттар бар. (На ёлке красные шары, золотая звезда и огоньки.)
- Кем шыршыны биҙәне? (Кто украсил ёлку?)
- Беҙ бөтәбеҙ бергә биҙәнек. (Мы все вместе украсили.)
Полезные фразы:
- Беҙҙең шыршы (Наша ёлка)
- Шыршыла ... бар (На ёлке есть ...)
- Беҙ шыршыны биҙәбеҙ (Мы украшаем ёлку)
- Шыршы янында йоморо бейейбеҙ (Мы водим хоровод возле ёлки)
Примеры вопросов из тренажёра
-
Q: Как переводится «шыршы»?
A: верный ответ — Ёлка
Объяснение: Шыршы [шыршы] — ёлка. Дерево — «ағас», ветка — «ботаҡ».
-
Q: Как сказать «наша ёлка» по-башкирски?
A: верный ответ — Беҙҙең шыршы
Объяснение: Беҙҙең шыршы [беҙҙең шыршы] — наша ёлка. «Беҙҙең» — наш.
-
Q: Что означает «уйынсыҡ»?
A: верный ответ — Игрушка
Объяснение: Уйынсыҡ [уйынсыҡ] — игрушка. Шар — «шар», звезда — «йондоҙ».
-
Q: Как сказать «мы украшаем ёлку» по-башкирски?
A: верный ответ — Беҙ шыршыны биҙәбеҙ
Объяснение: Беҙ шыршыны биҙәбеҙ [беҙ шыршыны биҙәбеҙ] — Мы украшаем ёлку. «Биҙәргә» — украшать.
-
Q: Что означает «йондоҙ»?
A: верный ответ — Звезда
Объяснение: Йондоҙ [йондоҙ] — звезда. На верхушке ёлки — «йондоҙ».